Bazylika Kolegiacka św. Mikołaja Bpa w Grudziądzu należy do najstarszych świątyń ziemi chełmińskiej. Początki parafii sięgają według tradycji XI wieku, choć dokładna data jej erygowania nie jest znana. Przez stulecia kościół pełnił ważną rolę w życiu religijnym miasta, zyskując miano „matki” grudziądzkich kościołów. Świątynia jest cennym zabytkiem architektury i świadkiem wielowiekowej historii Grudziądza. W 2010 roku, decyzją papieża Benedykta XVI, została podniesiona do godności Bazyliki Mniejszej. Jest jednym z czterech kościołów tego typu w diecezji toruńskiej.

Brama Wodna, wzniesiona na początku XIV wieku, jest jedyną zachowaną do dziś bramą miejską. Prowadziła do miasta i zamku od strony dawnego placu portowego, czyli Błoń Nadwiślańskich. Nocą zamykano ją drewnianą, okutą żelazem broną, która zabezpieczała dostęp do miasta. Brama została spalona w 1659 roku oraz ponownie w 1945 roku. Po II wojnie światowej poddano ją gruntownej restauracji. Obecnie mieści się w niej kasa Muzeum.

Kościół św. Franciszka Ksawerego w Grudziądzu to rzymskokatolicka świątynia należąca do parafii wojskowej św. Stanisława Kostki. Kościół jest częścią barokowego zespołu pojezuickiego, wznoszonego w latach 1648–1725. Prace budowlane zostały przerwane w czasie wojen szwedzkich, a świątynię ukończono dopiero w XVIII wieku. Budowla jest murowana, wykonana z cegły i otynkowana. Prezbiterium jest jednoprzęsłowe i nakryte sklepieniem krzyżowym, natomiast trójprzęsłową nawę przykrywa sklepienie kolebkowe z lunetami. Fasada kościoła ma układ trójdzielny i prostokątną formę, którą zdobią pilastry. W jej górnej części znajdują się trzy wnęki z rzeźbami przedstawiającymi św. Antoniego, św. Teresę oraz niezidentyfikowanego świętego. Ściany boczne nawy wzmocniono przyporami opartymi na cokołach. Wnętrze świątyni zachwyca bogatym i jednolitym wystrojem w stylu regencji, wykonanym w latach 1715–1740 przez Józefa Antoniego Krause. Szczególną wartość artystyczną mają polichromie wykonane przez jezuitę Ignacego Steinera, utrzymane w charakterystycznej dla epoki manierze chińsko-japońskiej.

Mury miejskie w Grudziądzu są częścią średniowiecznych fortyfikacji miasta, których budowę rozpoczęto w XIII wieku. Wzniesione z cegły i kamienia, miały chronić mieszkańców przed najazdami i otaczały najważniejsze obszary dawnego Grudziądza. Do dziś zachowały się fragmenty murów, które przypominają o obronnym charakterze miasta w średniowieczu. Spacerując wzdłuż zachowanych fragmentów, można poczuć atmosferę dawnego Grudziądza i wyobrazić sobie miasto sprzed stuleci. Mury stanowią cenny zabytek architektury obronnej oraz świadectwo burzliwej historii regionu. To jeden z elementów, który warto zobaczyć podczas zwiedzania historycznego centrum Grudziądza.

Muzeum mieści się w zabytkowych spichlerzach nad Wisłą - jednym z symboli Grudziądza. Zgromadzone eksponaty ukazują dzieje miasta i regionu, od czasów najdawniejszych po współczesność. Wśród zbiorów znajdują się zabytki archeologiczne, historyczne, etnograficzne i artystyczne. Muzeum nosi imię ks. dr. Władysława Łęgi - badacza i archeologa związanego z Pomorzem.

Ruiny zamku krzyżackiego w Grudziądzu przypominają o średniowiecznej historii miasta i potędze państwa zakonnego. Zamek wzniesiono w XIII wieku na wzgórzu nad Wisłą, w miejscu o dużym znaczeniu strategicznym. Był jedną z najważniejszych warowni krzyżackich na ziemi chełmińskiej, a jego charakterystycznym elementem była wysoka wieża zwana Klimkiem. Do dziś zachowane fragmenty murów i fundamentów pozwalają wyobrazić sobie dawny rozmach tej gotyckiej twierdzy. Zamek został zniszczony podczas wojen szwedzkich, a późniejsze rozbiórki przyczyniły się do jego dalszego zaniku. Obecnie ruiny są cennym zabytkiem Grudziądza i atrakcyjnym punktem widokowym, z którego można podziwiać panoramę miasta oraz dolinę Wisły.

Spichlerze w Grudziądzu zaczęły powstawać m.in. dzięki przywilejowi wydanemu przez Mistrza krajowego Prus Meinharda von Querfurta 18 czerwca 1291 r. Dokument ten pozwolił miastu na prowadzenie handlu oraz zagwarantował mu określony obszar obejmujący teren w obrębie murów obronnych, a także przylegające do nich łąki i ogrody. Nie wiadomo dokładnie, kiedy w Grudziądzu powstały pierwsze spichlerze. Przyjmuje się, że istniały już przed latami 1346–1351, kiedy Rada Miasta wydała dokument przekazujący istniejące nadwiślańskie magazyny do dyspozycji miejscowego mieszczaństwa. Dzięki rozwijającej się sieci spichlerzy Grudziądz stał się ważnym ośrodkiem pośredniczącym w skupie i sprzedaży zboża z północno-wschodnich terenów ziemi chełmińskiej. Był drugim, po Chełmnie, największym tego typu ośrodkiem na szlaku handlowym Toruń–Gdańsk. W 1504 r. wzdłuż dzisiejszej ul. Spichrzowej znajdowały się 14 magazynów, a sto lat później ich liczba wzrosła do 16. W 1659 r., podczas odbijania Grudziądza z rąk Szwedów, pożar strawił 10 z nich. Ich odbudowa stała się kolejnym etapem kształtowania charakterystycznej panoramy miasta nad Wisłą.

Studnia zamkowa w Grudziądzu jest pozostałością średniowiecznego zespołu zamkowego, wzniesionego przez zakon krzyżacki. Pełniła ważną funkcję gospodarczą i zapewniała mieszkańcom zamku dostęp do wody. Jej obecność przypomina o codziennym życiu oraz organizacji przestrzeni w średniowiecznej warowni. Dziś studnia stanowi cenny element historycznego krajobrazu Grudziądza i świadectwo jego średniowiecznej przeszłości. Zwiedzając okolice zamku, warto zwrócić uwagę na ten niepozorny, lecz ważny zabytek, który pomaga wyobrazić sobie funkcjonowanie dawnej twierdzy i życie jej mieszkańców.

Wieża Klimek to jeden z najbardziej charakterystycznych zabytków Grudziądza, wznoszący się na Górze Zamkowej nad Wisłą. Powstała w miejscu dawnej wieży zamkowej z XIII wieku i nawiązuje do średniowiecznych fortyfikacji miasta. Z jej tarasu widokowego można podziwiać malowniczą panoramę Grudziądza, Wisły oraz historycznych spichlerzy. Nazwa „Klimek” pochodzi od imienia rycerza Klimka, z którym związana jest lokalna legenda. Wieża jest dziś ważnym punktem na turystycznej mapie miasta i przypomina o średniowiecznych początkach Grudziądza. Spacer na Górę Zamkową to doskonała okazja, by połączyć poznawanie historii z podziwianiem jednego z najpiękniejszych widoków na dolinę Wisły.